سال آینده میلادی هوش‌مصنوعی غوغا می‌کند؛

9 فناوری پول‌ساز میلیاردی سال 2017

شرکت گارتنر، پیش‌بینی کرده است، شرکت‌های بزرگ سراسر جهان سال آینده میلادی (2017) نزدیک به 3.5 تریلیون دلار در حوزه فناوری اطلاعات سرمایه‌گذاری خواهند کرد. نکته جالب توجه دیگری که در این بین وجود دارد این است که شرکت‌ها در نظر دارند هزینه نرم‌افزارها و سرویس‌های خود را افزایش دهند(برعکس دنیای سخت‌افزار). شرکت‌ها به شکلی عجیب در تلاش هستند تا فناوری‌ها و زیرساخت‌های مرتبط با مدل‌های مختلف رایانش ابری را تحت تملک خود درآورند. جایی که فناوری در مراکز داده‌ میزبانی شده و در قالب سرویس و از طریق اینترنت در اختیار مصرف‌کنندگان قرار خواهد گرفت.

شرکت گارتنر، پیش‌بینی کرده است، شرکت‌های بزرگ سراسر جهان سال آینده میلادی (2017) نزدیک به 3.5 تریلیون دلار در حوزه فناوری اطلاعات سرمایه‌گذاری خواهند کرد. نکته جالب توجه دیگری که در این بین وجود دارد این است که شرکت‌ها در نظر دارند هزینه نرم‌افزارها و سرویس‌های خود را افزایش دهند(برعکس دنیای سخت‌افزار). شرکت‌ها به شکلی عجیب در تلاش هستند تا فناوری‌ها و زیرساخت‌های مرتبط با مدل‌های مختلف رایانش ابری را تحت تملک خود درآورند. جایی که فناوری در مراکز داده‌ میزبانی شده و در قالب سرویس و از طریق اینترنت در اختیار مصرف‌کنندگان قرار خواهد گرفت.

به گزارش سرویس فناوری اطلاعات «خبرنامه دانشجویان ایران»؛ پیش‌بینی‌های سال گذشته میلادی به حقیقت پیوستند و هزینه تولید نرم‌افزار در سال جاری میلادی (2016) شش درصد افزایش رشد پیدا کرد. با این وجود پیش‌بینی می‌شود این هزینه‌ها در سال آینده میلادی بازهم یک روند افزایشی را تجربه کرده و به رقم 7.2 درصد برسد. این به معنای آن است که هزینه تولید نرم‌افزار در سال آینده میلادی به رقم 357 میلیارد دلار خواهد رسید. در همین حال شرکت‌ها نزدیک به 943 میلیارد دلار در ارتباط با سرویس‌های فناوری اطلاعات هزینه خواهند کرد و این به معنای آن است که این حوزه نزدیک به 5 درصد بیش از سال جاری میلادی افزایش رشد خواهد داشت.

این آمارها به ما اعلام می‌دارند که میلیاردها دلار از سرمایه‌های شرکت‌ها آماده هستند تا در دنیای فناوری وارد شده و این حوزه را دست‌خوش تغییرات اساسی سازند. البته لازم به توضیح است، سرویس‌ها و فناوری‌هایی که طی چند سال گذشته با یکدیگر ادغام شده‌اند، اکنون به درجه‌ای از پختگی رسیده‌اند تا سال آینده میلادی تغییرات زیربنایی را به وجود آوردند. در همین ارتباط گارتنر و دیگر شرکت‌های تحقیقاتی بازار به پیش‌بینی 9 روند بزرگی پرداخته‌اند که احتمال می‌رود بزرگ‌ترین تغییرات را در سال آینده میلادی تجربه کنند.

هوش مصنوعی و یادگیری ماشینی
هوش مصنوعی و یادگیری ماشینی به یکی از مهم‌ترین و بزرگ‌ترین اصطلاحات سال جاری میلادی تبدیل شد. گوگل و مایکروسافت انواع مختلفی از سرویس‌های هوش مصنوعی را به زیرساخت‌های کلاود خود اضافه کردند. شرکت Salesforce در سال جاری میلادی سرویس جدیدی را با اتکا بر هوش مصنوعی در ارتباط با تجزیه و تحلیل داده‌ها راه‌اندازی کرد. حتا استارت‌آپ‌ها نیز تصمیم گرفته‌اند هوش مصنوعی را در برنامه‌های کاربردی خود قرار دهند. سایت مسافرتی Gogobot از جمله این شرکت‌ها به شمار می‌رود. گارتنر می‌گوید: «فناوری‌های پیشرفته‌تر بیشتری فراتر از الگوریتم‌های قاعده‌مند و ایستا به منظور ساخت سامانه‌هایی که قادر به یادگیری، پیش‌بینی و انطباق باشند، ساخته خواهند شد. سامانه‌هایی که قادر هستند حجم بیشتری از کارها را به صورت خودکار انجام دهند.» گارتنر و شرکت‌های بازاریابی تخمین زده‌اند: «بازار هوش مصنوعی از رقم 420 میلیون دلار سال 2014 فراتر رفته و تا سال 2020 به رقم 5.05 میلیارد دلار خواهد رسید.»

دستیاران مجازی
در حالی که هوش مصنوعی از سرویس‌های کلاود تا اینترنت اشیا همه حوزه‌های پیرامون زندگی ما را تحت الشعاع خود قرار داده است، با این وجود حوزه دیگری وجود دارد که در سال 2017 میلادی تحولات اساسی را در دنیای هوشمندی به وجود خواهد آورد. این تحول عظیم به واسطه دستیاران مجازی به وقوع خواهد پیوست. در حالی که سیری، کورتانا و Google Now ابداعات جدیدی به شمار نمی‌روند، با این حال در سال جدید بر تعدد این چنین سرویس‌هایی افزوده خواهد شد. به طور مثال، اپل بعد از مدت‌ها تصمیم گرفت درب‌های سیری را در سال 2016 میلادی به روی طراحان بگشاید، به طوری که کاربران سیری اکنون این توانایی را دارند تا یکسری فعالیت‌ها را از طریق برنامه‌های جانبی مدیریت کنند. کاربران اکنون می‌توانند از طریق Venmo به سیری بگویند فرآیند انتقال پول به شخص دیگری را انجام دهد. در دنیای مایکروسافت نیز کورتانا از طریق ویندوز 10 تعامل بیشتر و سازنده‌تری با تعدادی از برنامه‌های آفیس برقرار کرده است. گارتنر پیش‌بینی کرده است، اندازه بازار دستیاران مجازی هوشمند (IVA)  سرنام  Intelligent Virtual Assistant تا سال 2024 به رقم 12.28 میلیارد دلار خواهد رسید.

اشیا هوشمند
گارتنر پیش‌بینی کرده است: «دنیای هوش مصنوعی در سال 2017 تصادم عجیبی با اینترنت اشیا پیدا خواهد کرد.» اینترنت اشیا مکانی است که در آن حسگرها یا تراشه‌ها و برنامه‌های کاربردی همگی تعامل هوشمندانه‌ای با اینترنت برقرار می‌کنند. از ماشینی که سوار آن می‌شوید تا مسواک‌ شما همگی در حیطه اشیا هوشمند قرار گرفته‌اند. بدون شک در سال 2017 میلادی باید در انتظار دستگاه‌هایی باشیم که با یکدیگر ارتباط برقرار کرده، به یکدیگر کمک کرده و در نهایت تصمیماتی را اتخاذ خواهند کرد. گارتنر می‌گوید: «امروزه اشیا هوشمندی همچون هواپیماهای بدون سرنشین، وسایل نقلیه خودران و لوازم هوشمند به محیط پیرامون ما نفوذ کرده‌اند، ما پیش‌بینی می‌کنیم مدل کاری اشیا هوشمند از حالت منفرد به مدل اشیا هوشمند مشترک تغییر وضعیت دهند.» گارتنر تخمین زده است که شش میلیارد شی متصل تا سال 2018 به زیرساخت‌های هوش مصنوعی نیاز خواهند داشت. به‌طوری که بدون وجود زیرساخت هوش مصنوعی این فناوری‌ها قادر به انجام وظایف خود نخواهند بود. گارتنر وضعیت بازار اینترنت اشیا را در مجموع این‌گونه تخمین زده است، این بازار از رقم 157.5 میلیارد دلار سال 2016 فراتر رفته و تا سال 2021 به رقم 661.74 میلیارد دلار خواهد رسید.

واقعیت مجازی و افزوده
سال 2015 سرآغازی بر واقعیت مجازی و افزوده بود. به‌طوری که این فناوری در آن سال هیاهوی بسیاری به راه انداخت. این هیاهو در سال 2016 نیز ادامه داشت و در سال جاری میلادی به اوج شهرت خود رسید. به طوری که بسیاری از شرکت‌ها سرمایه‌گذاری‌های عظیمی روی این فناوری انجام دادند. با این وجود این فناوری هنوز هم جای کار بیشتری دارد و هنوز هم شما نمی‌توانید به اداره‌ای وارد شوید و شخصی را پیدا کنید که هدست‌های واقعیت مجازی را بر سر خود گذاشته باشد. اما بدون شک واقعیت مجازی/افزوده دو بازیکنی هستند که تغییرات اساسی را در حوزه سرگرمی‌ها و محیط‌های کاری به وجود خواهد آورد. این فناوری در سال 2017 پیشرفت‌های عمده‌ای خواهد داشت. مایکروسافت نسخه جدیدی از هولولنز را در سال 2017 عرضه خواهد کرد. محصولی که همواره آماده به کار است. فیس‌بوک نیز پیش‌نمایش‌های جذابی از قابلیت‌های کاربردی آکیولوس ریفت را به نمایش گذاشته است. IDC پیش‌بینی کرده است، سودی که شرکت‌های مختلف در سراسر جهان از بابت واقعیت مجازی/افزوده به دست خواهند آورد از رقم 5.2 میلیارد دلار فراتر رفته و تا سال 2020 به رقم 162 میلیارد دلار برسد.

دوقلوهای دیجیتالی
اگر قرار باشد هوش مصنوعی، اینترنت اشیا و واقعیت مجازی/افزوده با یکدیگر ترکیب شوند به نظر شما چه محصولی تولید خواهد شد؟ جواب دوقلوهای دیجیتالی (Digital twins) است. امروزه حس‌گرهای داده‌ای این توانایی را دارند تا از وسایلی که در دنیای واقعی پیرامون ما قرار دارند، کپی‌های کامپیوتری ( یا به عبارت دقیق‌تر رونوشت‌های کامپیوتری) تولید کنند. دوقلوهای دیجیتالی در آینده راهکار منحصربه‌فردی را به منظور تعامل بهتر با دستگاه‌هایی که به طور واقعی در جهان مورد استفاده قرار می‌گیرند در اختیار کارگران قرار خواهند داد. آن‌ها می‌توانند تجهیزات اینترنت‌اشیا، تشخیص خرابی‌ها، آزمایش راه‌حل‌ها و حتا ساخت دستگاه‌های جدید را با استفاده از این دوقلوها مدیریت کنند. گارتنر بر این باور است که شما در چند سال آینده اخبار بیشتری در ارتباط با این فناوری خاص خواهید شنید. گارتنر می‌گوید: «امروزه به سختی می‌توان یک پیش‌بینی مالی را برای این فناوری ارائه کرد اما ظرف سه تا پنج سال  آینده صدها میلیون شی را مشاهده خواهید کرد که یک دوقلوی دیجیتالی خواهند داشت.»

Blockchain
بدون شک بیت‌کوین یا همان پول مجازی یکی از بزرگ‌ترین اختراعات دنیای فناوری به شمار می‌رود. به نظر می‌رسد در دنیای امروز سکه‌های واقعی ارزش کمتری در مقایسه با همتای دیجیتالی خود دارند و این مهم به واسطه زنجیره قالب که Blockchain نامیده می‌شود به وجود آمده است. زنجیره قالب یک راه‌کار مبتنی بر بانک اطلاعاتی توزیع شده است که اولین بار در سال 2008 عرضه شد. این بانک اطلاعاتی روی کامپیوترهای مختلفی قرار دارد.  زنجیره قالب می‌تواند برای دنبال کردن رد سکه‌های دیجیتالی همچون بیت‌کوین و انواع دیگر پول‌های دیجیتالی مورد استفاده قرار گیرد. کنسرسیوم‌ها در حال ساخت برنامه‌های زنجیره قالب جدیدی برای صنایع مالی، بهداشت و درمان و... هستند. Market Reports Hub معتقد است بازار فناوری‌های مبتنی بر زنجیره قالب رشد خوبی خواهد داشت و از رقم 20.2 میلیون دلار سال 2016 فراتر رفته و تا سال 2021 به رقم 2.3 میلیارد دلار خواهد رسید.

سامانه‌های محاوره‌ای
گارتنر معتقد است چت‌روبات‌های تعاملی که این روزها در قامت برنامه‌های کاربردی در اختیار کاربران قرار دارند، تازه در آغاز راه خود هستند. ما می‌توانیم به شیوه تایپ کردن یا صحبت کردن با این برنامه‌ها ارتباط برقرار کرده و از آن‌ها درخواست کنیم، کاری را برای ما انجام دهند. اما روزی فراخواهد رسید که این برنامه‌ها و اشیا به درجه‌ای از هوشمندی برسند که یک واسط مکالمه را در اختیار ما قرار دهند. ما از مدت‌ها قبل نشانه‌های این چنین واسط‌هایی را مشاهده کرده‌ایم. حتا اوراکل غول بزرگ دنیای کسب‌وکار در حال ساخت چت‌روبات‌هایی برای برنامه‌های کاربردی خودش است. TMA Associates معتقد است، بازار واسط‌های کاربری محاوره‌ای تا سال 2020 به رقم 600 میلیارد دلار خواهد رسید.

معماری سرویس‌ها و برنامه‌های Mesh
برای این‌که دستگاه‌های مختلف این توانایی را داشته باشند تا به صورت آنلاین با ما و وسایل دیگر به گفت‌وگو بپردازند به سامانه‌های ویژه‌ای نیاز دارند. این درست همان مکانی است که این سامانه‌ها موسوم به کاربردهای توری و معماری سرویس (MASA) سرنام Mesh App and Service Architecture به میدان وارد می‌شوند. این سامانه‌ها قادر هستند با سرویس‌های فناوری اطلاعات و زیرساخت‌هایی که از این برنامه‌ها پشتیبانی می‌کنند به تعامل پرداخته و به آن‌ها اجازه دهند با یکدیگر به گفت‌وگو پرداخته، کار کرده و یک همکاری گروهی را تجربه کنند. لازم به توضیح است که شرکت‌ها از مدت‌ها قبل علاقه خود را به این سامانه‌ها نشان داده بودند. شرکت سیسکو همراه با شبکه Jasper’s IoT و شرکت Salesforce و مایکروسافت همراه با سرویس‌های کلاود تنها بخش کوچکی از این بازار هستند. پیش‌بینی می‌شود حجم نقدینگی بازار MASA که در حقیقت بخشی از بازار اینترنت اشیا است تا سال 2021 به رقم 661.74 میلیارد دلار برسد.

معماری تطبیقی امنیت
دستگاه‌های هوشمند جدید همانند یک ابزار دو منظور هستند. به طوری که هم برای مقاصد خوب و هم برای مقاصد بد مورد استفاده قرار می‌گیرند. ما جمعه هفته گذشته شاهد بودیم که چطور دستگاه‌های اینترنت اشیا باعث شدند تا بخشی از اینترنت عملا از مدار کاری خود خارج شود. اما به زودی این کامپیوترها و دستگاه‌های هوشمند به قابلیت خودیادگیری و محافظت از خود تجهیز خواهند شد. علاوه بر این، کارشناسان حرفه‌ای امنیت از هوش مصنوعی برای هوشمندسازی این دستگاه‌ها استفاده خواهند کرد. این همان ایده‌ای است که در پس‌زمینه معماری تطبیقی امنیت مستتر شده است. پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهند که بازار معماری تطبیقی تا سال 2021 به رقم 7.07 میلیارد دلار خواهد رسید.